Akne (Sivilce): Nedenleri, Tipleri ve Tedavisi

Akne vulgaris, yağ bezlerinin ve kıl köklerinin iltihabı sonucu oluşan, genellikle ergenlik döneminde başlayan yaygın bir deri hastalığıdır. Yüz, göğüs, sırt ve omuzlarda sık görülür. Hem fiziksel hem psikolojik etkileri olabilen bu durum, doğru tedaviyle kontrol altına alınabilir.

Akne Tipleri

• Komedonlar (siyah ve beyaz noktalar): Tıkanmış gözeneklerdir.

  • Siyah noktalar: Gözenek açıktır, içerik melanin nedeniyle koyulaşır.

  • Beyaz noktalar: Gözenek kapalıdır, lezyon beyaz görünür.

• Papül: Ciltten kabarık, kırmızı, iltihapsız lezyonlar

• Püstül: İçi iltihap dolu, kırmızı tabanlı lezyonlar

• Nodül: Derinin derin katmanlarında yer alan, ağrılı, sert lezyonlar

• Kist: Derin yerleşimli, iltihaplı, ağrılı lezyonlar

Akne Nedenleri

• Hormonal değişiklikler

• Aşırı sebum (yağ) üretimi

• Bakteriyel çoğalma (Cutibacterium acnes, eski adıyla P. acnes)

• Gözeneklerin tıkanması

• Genetik yatkınlık

• Stres

• Beslenme alışkanlıkları

• Bazı ilaçlar (kortikosteroidler, lityum vb.)

Tetikleyici Faktörler

• Yağlı kozmetik ürünler

• Nem ve terleme

• Süt ve süt ürünleri tüketimi

• Yüksek glisemik indeksli besinler

• Stres

• Hormonal dalgalanmalar (menstrüasyon dönemi)

• Cildin aşırı temizlenmesi

• Sivilceleri sıkmak

Tedavi Seçenekleri

Topikal Tedaviler

• Benzoil peroksit

• Topikal antibiyotikler

• Retinoidler (A vitamini türevleri)

• Azelaik asit

• Salisilik asit

Sistemik Tedaviler

• Oral antibiyotikler

• Hormonal tedaviler (kadınlarda)

• İzotretinoin (A vitamini türevi)

• Antiandrojenler

Destekleyici Tedaviler

• Kimyasal peeling

• LED tedavisi

• Lazer tedavileri

• Mikrodermabrazyon

• Medikal cilt bakımı

Doğru Cilt Bakımı

Temizlik

• Günde 2 kez yumuşak temizleyicilerle yıkama

• Ilık su kullanımı

• Nazik kurulama

• Aşırı ovalamadan kaçınma

Nemlendirme

• Yağsız, nonkomedojenik ürünler

• Hafif dokulu nemlendiriciler

• Düzenli güneş koruyucu kullanımı

Kaçınılması Gerekenler

• Sivilceleri sıkmak

• Yağlı ürünler

• Alkollü tonikler

• Aşırı peeling

• Sıcak suyla yıkama

Beslenme Önerileri

• Düşük glisemik indeksli besinler

• Omega-3 açısından zengin gıdalar

• Antioksidan içeren meyve ve sebzeler

• Probiyotik gıdalar

• Yeterli su tüketimi

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

• Ev bakımına yanıt vermeyen akne

• İz bırakma riski taşıyan derin lezyonlar

• Yaygın ve şiddetli akne

• Psikolojik etkilenme

• Hormonal düzensizlik şüphesi

Akne İzi Tedavisi

• Lazer tedavileri

• Kimyasal peeling

• Dermabrazyon

• İğneli radyofrekans

• PRP tedavisi

• Dolgu uygulamaları

Korunma

• Düzenli cilt temizliği

• Nonkomedojenik ürün kullanımı

• Dengeli beslenme

• Stres yönetimi

• Düzenli egzersiz

• Yeterli uyku

 

Sık Sorulan Sorular

​

Çikolata ve yağlı yiyecekler kesinlikle akneye neden olur mu?

Beslenme ve akne ilişkisi kişiden kişiye değişir. Yüksek glisemik indeksli besinler ve süt ürünleri bazı kişilerde akneyi tetikleyebilir. Önemli olan kişinin kendi tetikleyicilerini belirlemesidir.

Akne sadece ergenlik döneminde mi görülür?

Hayır, akne her yaşta görülebilir. Erişkin akne özellikle kadınlarda 30'lu ve 40'lı yaşlarda da sık karşılaşılan bir durumdur.

Güneş akneyi iyileştirir mi?

Güneş kısa vadede akneyi kurutuyor gibi görünse de uzun vadede tahrişe ve yağ üretiminde artışa yol açabilir. Bu nedenle güneş koruyucu kullanımı önemlidir.

Makyaj akneyi kötüleştirir mi?

Nonkomedojenik, yağsız ve mineral bazlı ürünler tercih edildiğinde makyaj akneyi kötüleştirmez. Önemli olan makyajın düzenli ve tam olarak temizlenmesidir.

İzotretinoin tedavisi güvenli midir?

İzotretinoin, doktor kontrolünde kullanıldığında şiddetli akne tedavisinde etkili bir ilaçtır. Yan etkileri nedeniyle düzenli kan testleri ve kontroller gerektirir. Gebelikte kesinlikle kullanılmamalıdır.

​

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hekim muayenesinin yerini tutmaz. Tedavi planı muayene sonrası kişiye özel belirlenir.